Voor studenten kan AI veel meer zijn dan een hulpmiddel om essays te schrijven. Goed gebruikt kan AI uitgroeien tot een persoonlijke leerassistent die moeilijke onderwerpen uitlegt, vragen stelt en het leerproces aanpast aan de student.
Stel je voor dat je altijd toegang hebt tot een tutor.
Niet een tutor die meteen het antwoord geeft, maar iemand die vragen stelt, concepten anders uitlegt en helpt ontdekken waar je fout gaat.
Dat is een van de interessantste mogelijkheden van AI.
Van antwoordmachine naar leerpartner
De eenvoudigste manier om AI te gebruiken is misschien ook de minst leerzame.
Je stelt een vraag.
Je krijgt een antwoord.
Klaar.
Een interessantere manier is om AI als leerpartner te gebruiken.
In plaats van:
“Los deze opdracht voor mij op.”
kan een student vragen:
“Geef me een hint, maar niet het antwoord.”
Of:
“Leg dit uit alsof ik dit onderwerp nog nooit heb gehad.”
Of:
“Overhoor me en maak de vragen steeds moeilijker als ik ze goed beantwoord.”
Het verschil is groot.
AI wordt onderdeel van het leerproces in plaats van een manier om het leerproces over te slaan.
Persoonlijke uitleg
Studenten leren verschillend.
De één heeft voorbeelden nodig.
De ander heeft vooral herhaling nodig.
Een derde begrijpt een concept snel maar heeft behoefte aan moeilijkere toepassingen.
AI kan uitleg aanpassen aan de behoefte van de student.
Dat kan een belangrijke aanvulling worden op traditioneel onderwijs.
Het gevaar van minder zelf denken
Er is ook een belangrijk risico.
Wanneer studenten AI voor iedere moeilijke opdracht gebruiken, kunnen ze minder zelfstandig gaan nadenken.
Daar ontstaat een paradox.
AI kan leren gemakkelijker maken, maar bij verkeerd gebruik kan het studenten juist minder zelfstandig maken.
Het doel zou daarom niet moeten zijn:
“Hoe kan AI meer werk van mij overnemen?”
Maar:
“Hoe kan AI mij helpen beter te worden in het zelf uitvoeren van dat werk?”
Een nieuwe studievaardigheid
Studenten moeten mogelijk steeds beter leren samenwerken met AI.
Daarbij horen vaardigheden zoals:
- goede vragen stellen
- informatie controleren
- fouten herkennen
- antwoorden vergelijken
- bronnen beoordelen
- privacy beschermen
- bepalen wanneer AI niet gebruikt moet worden
AI-geletterdheid kan daarmee een belangrijk onderdeel worden van digitale geletterdheid.
De persoonlijke tutor
Een van de meest interessante ontwikkelingen is de combinatie van AI en personalisatie.
Een student zou in de toekomst mogelijk een digitale leerassistent kunnen hebben die leerdoelen kent, zwakke punten herkent en oefeningen automatisch aanpast.
Dat komt dicht in de buurt van het idee van een persoonlijke tutor.
De uitdaging is om ervoor te zorgen dat technologie het leren ondersteunt in plaats van menselijke docenten en menselijke interactie te vervangen.
De echte kans
AI zou studenten niet passiever moeten maken.
Het zou ze zelfstandiger en vaardiger moeten maken.
De beste AI-leerervaring is misschien wel een ervaring waarin de student AI uiteindelijk minder nodig heeft, omdat hij of zij zelf steeds beter is gaan denken.
Het doel van onderwijs blijft hetzelfde:
mensen leren denken.
AI geeft ons alleen een nieuw instrument om dat te ondersteunen.